|
Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ
[Με τον σύντροφο Χόρχε Αλταμίρα, ηγέτη του
Partido
Obr
é
r
ο, και βουλευτή του κόμματος στην περιοχή του Μπουένος Άιρες, βρεθήκαμε μαζί στα τέλη του Ιανουαρίου και τις πρώτες μέρες του Φεβρουαρίου. Στις 5 Φεβρουαρίου μας παραχώρησε για τη
Νέα Προοπτική την παρακάτω αποκλειστική συνέντευξη που είναι διαφωτιστική για την κατανόηση της επαναστατικής διαδικασίας στην Αργεντινή]
Ερώτηση:
Πώς διαμορφώνεται τώρα η κατάσταση στην Αργεντινή μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου για την απελευθέρωση των καταθέσεων των αποταμιευτών (
Corralito
)
Altamira
:
Η κατάσταση μέρα με τη μέρα οξύνεται. Η κρίση επιταχύνεται. Ο Αμερικάνικος Ιμπεριαλισμός, η Αμερικάνικη κυβέρνηση ασκεί ισχυρή πίεση για την υποτίμηση του εθνικού νομίσματος και για την απελευθέρωση της αγοράς
συναλλάγματος. Στην περίπτωση της Αργεντινής αυτό σημαίνει μια ισχυρή υποτίμηση και συνεπώς μια ισχυρή μείωση των μισθών. Σε μερικές περιπτώσεις αυτό μπορεί να φέρει υπερπληθωρισμό.
Η άλλη μεγάλη πίεση ασκείται από την εθνική μπουρζουαζία που τα χρέη της στις τράπεζες αναλογούν στο προηγούμενο επίπεδο. Αυτό σημαίνει πως αν είχες στην τράπεζα 10 χιλ. δολάρια, αυτά
ισούνταν με 10 χιλ. πέσος (αναλογία 1:1) τώρα έχεις μία σχέση 1:2 ή 1:3. Αυτό σημαίνει μεγάλη μείωση του χρέους. Είναι αυτό που το Ρ.Ο. έλεγε από την αρχή πως η κύρια δύναμη που ωθούσε την κυβέρνηση Ντουάλντε σε αυτή την υποτίμηση είναι το τραστ των μεγάλων καπιταλιστών που ζητούσε να μειωθεί
το χρέος τους. Πίεζαν επίσης για μια “πεσοποίηση” των διεθνών τους χρεών. Καθώς αδυνατούσαν να πληρώσουν το χρέος τους σε δολάρια η κυβέρνηση έπρεπε να κάνει αυτή τη διαφορά υπαρκτή.
Έτσι η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου για απελευθέρωση των αποταμιεύσεων πρέπει να κατανοηθεί σαν μια τελική πίεση στην κυβέρνηση να επιταχύνει τα μέσα για μια ελεύθερη
διακύμανση της ισοτιμίας, που περιλαμβάνει την υποτίμηση των χρεών της μεγάλης μπουρζουαζίας.
Αυτό το γεγονός αφήνει πολλά ανοικτά ερωτήματα όπως για παράδειγμα το γεγονός ότι το εξωτερικό χρέος είναι σε δολάρια και δεν μπορεί να μετατραπεί.
Είναι πολύ δύσκολο ο λαός της Αργεντινής να δεχτεί την πληρωμή του εξωτερικού χρέους σε δολάρια. Ενώ την ίδια στιγμή οι Αργεντίνοι αποταμιευτές που έβαλαν τα λεφτά τους σε δολάρια
θα πληρωθούν σε υποτιμημένα πέσος. Αυτό από μόνο του δημιουργεί μια τεράστια πολιτική κρίση καθώς το κράτος επεμβαίνει με το να δημεύσει άμεσα τα χρήματα του λαού.
Ερώτηση:
Έχει περάσει περισσότερο από 1,5 μήνας από τις επαναστατικές μέρες της 19 και 20 Δεκεμβρίου. Πώς αναπτύσσεται το κίνημα των λαϊκών μαζών;
Altamira
:
Οι κύριες τάσεις είναι οι εξής: Το πρώτο είναι η ανάπτυξη στο κέντρο της πρωτεύουσας του Μπουένος Άιρες -μια πόλη 3 εκατομμυρίων κατοίκων- των Λαϊκών Συνελεύσεων (
Asambleas
Populares
) σε όλες τις γειτονιές, και συνήθως υπάρχουν περισσότερες από μία σε κάθε γειτονιά. Έχουμε μέχρι τώρα 100 περίπου
Asambleas
Populares
σε σύνολο 54 γειτονιών. Αυτές οι Συνελεύσεις στέλνουν αντιπροσώπους στη Διασυνοικιακή Συνέλευση που στο Μπουένος Άιρες συγκεντρώνεται στο Πάρκο Σεντενάριο.
Την Κυριακή που μας πέρασε ψήφισαν μια σημαντική απόφαση. Την Τετάρτη 6 Φεβρουαρίου διαδήλωσαν μπροστά στις πόρτες των τραπεζών, ενάντια στα κυβερνητικά μέτρα ζητώντας την
εθνικοποίηση όλων των τραπεζών που είναι ένα πολιτικό σύνθημα και σηματοδοτεί ένα τεράστιο βήμα στην ανάπτυξη του κινήματος.
Το άλλο σύνθημα που ψήφισαν είναι η συγκρότηση μιας Συντακτικής Συνέλευσης που σε αυτές τις συνθήκες δεν θα συγκληθεί από την Κυβέρνηση. Το σύνθημα -παλλαϊκό αίτημα “Να φύγουν όλοι”
σημαίνει να φύγει όχι μόνο πρόεδρος, αλλά διάλυση του Κογκρέσου, των Κυβερνητών, των πολιτικών κλπ. Σημαίνει απλά πρέπει να φύγουν από την πολιτική αρένα όλοι οι αντιπρόσωποι της καπιταλιστικής τάξης.
Η άλλη σοβαρή εξέλιξη είναι η επανεμφάνιση σαν ηγετικής δύναμης στην αρένα του μαζικού κινήματος των πικετέρος, το οποίο έκανε μια τεράστια διαδήλωση στην 28/1 από τα προάστια στο
κέντρο του Μπουένος Άιρες. Κατά τη διάρκεια αυτής της κινητοποίησης δεν κέρδισαν μόνο την αλληλεγγύη των μικροαστικών στρωμάτων της πρωτεύουσας αλλά αυτά ενώθηκαν μαζί τους στην διαδήλωση στις κύριες λεωφόρους της πρωτεύουσας.
Αυτά τα μικροαστικά στρώματα έπαιξαν έναν πολύ σημαντικό ειδικό πολιτικό ρόλο, διότι όταν η ηγεσία ενός μέρους των πικετέρος, η ηγεσία της
CCC
[μαοϊκοί] αποφάσισε να μην πάει στην
Plaza
de
l
Mayo
διότι δεν ήθελαν να χαρακτηριστούν αντικυβερνητικοί, τα μικροαστικά στρώματα τους πίεσαν να πάνε μπροστά και να διανύσουν τα δέκα τετράγωνα που χώριζαν το εθνικό κογκρέσο από την
Plaza
del
Mayo
όπου είναι το Προεδρικό Μέγαρο, η
Casa
Rosada
. Αυτό σημαίνει πως τα μικροαστικά στρώματα, ή κάποια δραστήρια στοιχεία μέσα σε αυτά έπαιξαν την κρίσιμη στιγμή έναν επαναστατικό ρόλο και όχι ένα συντηρητικό. Το πράγμα είναι πολύ λογικό γιατί αυτά τα στρώματα υπέστησαν τα χτυπήματα της
κρίσης πιο άμεσα και πιο απότομα καθώς μέσα σε δυο μήνες έπιασαν “πάτο” με πιο ταχύ τρόπο από ότι η εργατική τάξη στο κέντρο της πρωτεύουσας. Η ανεργία ήταν στο 25% και εάν προσθέσεις αυτούς που δούλευαν
part
-
time
και λόγω της κρίσης χάσανε το τελευταίο δίμηνο τις δουλειές τους φτάνει το 50%.
Μέσα σ’ αυτές τις συνθήκες η Κυβέρνηση Ντουάλντε αποφάσισε να δεχτεί τις Αμερικάνικες πιέσεις και την πίεση της εθνικής μπουρζουαζίας, την αποδέσμευση των λογαριασμών του
δολαρίου από το πέσος.
Ερώτηση:
Το Ρ.Ο. λέει πως έχουμε κρίση πολιτικής εξουσίας, πώς βλέπουμε την κρίση στο επίπεδο της πολιτικής εξουσίας και ποια είναι η κατάσταση της αριστεράς στην Αργεντινή;
Altamira
:
Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει κανείς στην Αργεντινή, που δεν ξέρει ότι έχουμε κρίση εξουσίας. Ακόμα και ο πρόεδρος το είπε σε δημόσιους λόγους, και είναι σημαντικό πως το Ρ.Ο. το είχε πει πολύ πριν αυτά τα γεγονότα,
όταν είπαμε βοηθήστε να προετοιμάσουμε τον κόσμο να βγει στους δρόμους με την προοπτική να τεθεί το ζήτημα της εξουσίας στην ημερήσια διάταξη.
Αυτό είναι καθαρό για καθένα. Το πρόβλημα είναι ότι τα κύρια ρεύματα της αριστεράς με τα συνθήματά τους και με την αντίληψη που έχουν για το ζήτημα μια εντελώς φιλολογική αντίληψη. Δεν
αντιλαμβάνονται ακριβώς το κίνημα των μαζών. Δεν ξέρουμε ποια είναι τα εμπόδια, οι “φόρμες” που πρέπει να υπερπηδηθούν, έτσι ώστε να επιτρέψουν στις μάζες να προχωρήσουν σε αυτή τη διαδικασία και αυτό εκφράζεται με πολύ οξύ τρόπο στο θέμα της Συντακτικής Συνέλευσης που εγείρεται
από το γεγονός ότι ακόμη και σε μια επαναστατική κατάσταση η μάχη μεταξύ της εργατικής τάξης και της μπουρζουαζίας διεξάγεται στο έδαφος των δημοκρατικών διεκδικήσεων και αυταπατών. Η Κυβέρνηση θέλει να σπρώξει, να εκτρέψει αυτό το κίνημα σε ένα “δημοκρατικό κανάλι”. Γι’ αυτό και
δεν υπάρχει ένα στρατιωτικό πραξικόπημα και η κοινοβουλευτική συνέλευση εξέλεξε τον Ντουάλντε, για να δείξουν ότι σέβονται την συνταγματική τάξη. Μπορεί την παρούσα στιγμή να προωθήσουν εθνικές εκλογές ακόμη και μια Συντακτική Συνέλευση με σκοπό να εκτρέψουν τις μάζες στο
δημοκρατικό κανάλι. Τα αριστερά κόμματα δεν πρέπει να αντιτίθεται σε αυτό, μιλώντας αφηρημένα για σοσιαλισμό. Πρέπει να πολεμήσουν την αστική τάξη στο δικό της έδαφος. Με αυτήν την έννοια η σύγκληση μιας Συντακτικής Συνέλευσης, που δεν θα έχει το τυπικό καθήκον να φτιάξει το Σύνταγμα,
αλλά που θα πάρει την εξουσία, που πριν από όλα θα ανατρέψει την Κυβέρνηση από τα κάτω, με την κινητοποίηση των μαζών και θα πραγματοποιήσει τα αιτήματά τους.
Το σύνθημα της Συντακτικής βοηθά πολύ να αναπτυχθεί η πολιτική συνειδητοποίηση των μαζών. Επίσης βοηθάει πολύ το κόμμα μας στο να αναδεικνύεται ως ηγετική δύναμη, ως η κύρια
οργανωτική δύναμη του κινήματος. Πρώτα από όλα η ηγεσία στον προσανατολισμό του λαού, κατόπιν στην βάση αυτού του προσανατολισμού η κύρια δύναμη που δίνει το
maximum
των προσπαθειών της να οργανώσει το λαό για την επίτευξη αυτού του στόχου και για να γίνει κόμμα μαζών. Με αυτήν την έννοια, από την αφηρημένη ιδεολογική σκοπιά οι μάζες στην Αργεντινή ίσως και περισσότερο από ότι στην Ελλάδα, νομίζω, δεν είναι “σοσιαλιστικές”.
Όχι βεβαίως ότι λόγω “ενστίκτου” των τάσεων τους δεν είναι υπέρ της σοσιαλιστικής κοινωνίας, αλλά λόγω της κατάρρευσης της Σοβιετικής Ένωσης υπάρχει μια υποχώρηση στην ιδεολογική προσέγγιση των μαζών. Η μεγάλη πρόκληση είναι πως μπορείς να δώσεις μια επαναστατική λύση, αλλά με τον
τρόπο των μαζών, παρ’ ότι η σοσιαλιστική τους συνείδηση έχει υποχωρήσει.
Ο τρόπος είναι να θέτεις “δημοκρατικά” συνθήματα, να βάλεις το κόμμα επικεφαλής για αυτά τα δημοκρατικά συνθήματα και οι μάζες έτσι να μπορέσουν να αντιληφθούν “ότι η μόνη
διέξοδος είναι μια εργατική κυβέρνηση και μια σοσιαλιστική κοινωνία”.
Ερώτηση: Ποια είναι η γνώμη σας για αυτό που λέγεται και συζητείται για το ενιαίο Μέτωπο της
A
ριστεράς;
Altamira
:
Y
πάρχει μια τάση να θέτουμε το ζήτημα της ενότητας της αριστεράς με εκλογικό τρόπο.
N
α λένε ότι η αριστερά είναι αδύνατη και ότι μόνο αν ενωθούμε έχουμε κάποια ευκαιρία να αντιπαρατεθούμε στην μπουρζουαζία. Η ειρωνεία είναι ότι βρισκόμαστε στο μέσον μιας επαναστατικής κατάστασης.
A
υτό το σύνθημα της ενότητας λέγεται, σαν να πρόκειται για τις πιο ήσυχες μέρες των εκλογών και των κοινοβουλευτικών ελιγμών. Στην πραγματικότητα σημαίνει ότι για ένα μέρος της αριστεράς η διέξοδος δεν είναι η ανατροπή της κυβέρνησης και η
επαναστατική νίκη, αλλά πιθανόν μια διακήρυξη μεταξύ των κομμάτων, έτσι ακόμη και μια ήττα της εργατικής τάξης την οποία η αριστερά θα εκμεταλλευτεί, στις επόμενες εκλογές για να αυξήσει τον αριθμό των αντιπροσώπων.
A
πό αυτήν την άποψη δεν μας πολυενδιαφέρει μια τέτοια ενότητα της αριστεράς. Αν υπάρξει μια καθολική συμφωνία συτό θα είναι πολύ αξιόλογο.
Θέτοντας όμως το ζήτημα της ενοποίησης της αριστεράς θέτουμε το ζήτημα της πολιτικής κατεύθυνσης των μαζών.
K
αι εάν ακόμη ένα μέρος της αριστεράς απορρίψει τις προτάσεις μας ακόμη και σε αυτήν την περίπτωση έχουμε ένα κέρδος.
O
ι μάζες πήραν το μήνυμα ότι χρειάζεται μια αριστερή πολιτική κατεύθυνση.
Y
παρχουν δύο προοπτικές εάν η αριστερή κατεύθυνση γίνει αποδεκτή.
A
πευθυνόμαστε στις μάζες και λέμε “
M
προστά στην χρεοκοπία των τραπεζών, όλων των αστικών κομμάτων, όλου του πολιτικού συστήματος η αριστερά είναι έτοιμη να καθοδηγήσει τον αγώνα και τις μάζες στην κυβέρνηση”.
H
άλλη προοπτική είναι αυτό που λένε οι μάζες.
X
ρειαζόμαστε μια άλλη πολιτική κατεύθυνση.
E
μείς είμαστε επικεφαλείς στο κίνημα των μαζών και συνεχίζουμε να αναπτύσσουμε μέσα στο μαζικό κίνημα αυτές τις ιδέες και το κόμμα μας φιλοδοξεί να παίξει το ρόλο που έπαιξαν οι μπολσεβίκοι το 1917.
Ερώτηση:
T
ο μέλλον της
A
ργεντίνικης επανάστασης έχει και μια διεθνή διάσταση. Πώς βλέπετε την επίδραση της
A
ργεντίνικης επανάστασης στην υπόλοιπη Λ.
A
μερική, στην
B
ραζιλία, στον υπόλοιπο κόσμο; Ποιο είναι τ
o
μέλλον της 4ης Διεθνούς;
Altamira
:
Σήμερα σε όλο τον κόσμο η Αργεντινή συζητείται με όρους επανάστασης. Ένα νέο φαινόμενο έχει εμφανιστεί στην παγκόσμια αρένα. Πολλοί άνθρωποι δεν καταλαβαίνουν τίποτα, είναι συγχυσμένοι πάνω σε αυτό. Το κύριο σημείο είναι
ότι οι άνθρωποι δεν συζητάνε για μια επανάσταση σε μια ισλαμική χώρα αλλά σε μια καπιταλιστική χώρα, όπου οι αντιφάσεις που έχουνε εκραγεί είναι τυπικές των αντιφάσεων που υπάρχουν σε κάθε καπιταλιστική χώρα, και τυπικές των αντιφάσεων που υπάρχουν μέσα στον ίδιο τον αμερικάνικο
καπιταλισμό. Αυτό σημαίνει ότι πήγαμε σε μια συνδυασμένη εμπειρία της επανάστασης, που αναπτύσσεται σε μια χώρα που προέρχεται από τον χώρο των καθυστερημένων χωρών αλλά που έχει ολοκληρωμένη καπιταλιστική δομή . Υπάρχει άμεση επίδραση στην ισπανική εργατική τάξη επειδή ο
ισπανικός καπιταλισμός δέχτηκε το πιο γερό χτύπημα σε αυτήν την κρίση και υπάρχουν καταρρεύσεις τραπεζών -
Repsol
,
Sol
,
Telefonica
. Δόθηκε ένα τεράστιο χτύπημα στην αγορά συναλλάγματος στην Μαδρίτη και αυτό έχει επίδραση στην εργατική τάξη.
Επίσης υπάρχει μια μεγάλη επίδραση στην Βραζιλιάνικη κοινωνία όχι μόνο λόγω της επίδρασης των γεγονότων στην Αργεντινή αλλά επίσης επειδή τα τελευταία χρόνια οι χώρες μας
περάσανε αυτήν την εμπειρία. Όταν γίνεται μια κρίση στην μια, γίνεται μια κρίση και στην άλλη. Αυτό το ονομάζουμε “
Orlof
effect
”,
Orlof
είναι μια βότκα την οποία όταν πιεις πολύ το βράδυ το πρωί πληρώνεις όλα τα αποτελέσματα. Έτσι με το φαινόμενο
Orlof
, όταν έχεις μια κρίση στην Βραζιλία, σε δυο μήνες έχεις και μια κρίση στην Αργεντινή και αντίστροφα. Στη Βραζιλία υπάρχει μια τεράστια οικονομική κρίση και η εργατική τάξη και οι αριστερές οργανώσεις πήραν το μήνυμα τι συμβαίνει. Αυτή τη φορά
δεν σκέφτονται μόνο την εξάπλωση της οικονομικής κρίσης. Στη σύνοδο του παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στη Νέα Υόρκη μίλησαν για την πολιτική και ιδεολογική «μόλυνση» από την κρίση της Αργεντινής.
Στην Αργεντινή παλεύουμε με τα προβλήματα της μετάβασης από την δημοκρατία στο σοσιαλισμό. Ο ιμπεριαλισμός έχει το αντίστροφο πρόβλημα: δυσκολεύεται να αναστρέψει στην πρώην
Σοβιετική Ένωση την μετάβαση και να την κάνει από μετάβαση προς τον σοσιαλισμό μετάβαση προς την καπιταλιστική δημοκρατία.
Η κρίση του παγκόσμιου καπιταλισμού σήμερα παίρνει εκρηκτικές διαστάσεις , ιδιαίτερα με την κρίση στην Ιαπωνία . Από αυτή τη σκοπιά το ζήτημα που θέσαμε το 1997 -ότι η ιστορική κρίση του
καπιταλισμού ξαναβάζει το ζήτημα μιας Εργατικής Διεθνούς - επιβεβαιώθηκε από τα γεγονότα και την εμπειρία. Και όχι μόνο λόγω της οικονομικής καπιταλιστικής κρίσης αλλά και λόγω των άλλων τάσεων και εξελίξεων. Πρέπει συνολικά να τις αναλύσουμε για να κάνουμε ένα σωστό το απολογισμό
για το μέχρι τώρα κίνημα κατά της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης και την πορεία της διεθνούς κρίσης.
Ο αμερικάνικος ιμπεριαλιστικός πόλεμος στο Αφγανιστάν, η εξάπλωση του αμερικάνικου στρατού σε όλο τον κόσμο και τώρα η εξέγερση στην Αργεντινή δείχνουν καθαρά γιατί η πάλη του
κινήματος κατά της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης δεν μπορεί να προχωρήσει με τον τρόπο που το έκανε μέχρι τώρα.
Δεν μπορεί να προχωρήσει διεκδικώντας μεταρρυθμίσεις με ευκαιριακές πιέσεις μεγάλων διαδηλώσεων σε διαφορετικές χώρες, χωρίς να επικεντρώνει ποτέ την πάλη ενάντια σε συγκεκριμένες
κυβερνήσεις και συγκεκριμένα αστικά κράτη και τον συγκεκριμένο ιμπεριαλισμό.
Τα γεγονότα της Αργεντινής βάλανε το ζήτημα της επανάστασης με ένα πολύ ιστορικό και συγκεκριμένο τρόπο: είναι εξέγερση των εκμεταλλευόμενων ενάντια στον καπιταλιστικό κράτος. Στο
κράτος που έχει το μονοπώλιο της βίας τις ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες έχουνε την ευθύνη της περιφρούρησης και διατήρησης των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής.
Κανείς δεν μπορεί να αγνοεί τις αντικειμενικές τάσεις της διεθνούς ταξικής πάλης. Σ’ αυτές στηρίζεται αντικειμενικά η πάλη για την επανίδρυση της Τέταρτης Διεθνούς. Δεν είναι τυχαίο
ότι μια από τις βασικές δυνάμεις του κινήματος για την επανίδρυση της Τέταρτης Διεθνούς, το Παρτίδο Ομπρέρο βρίσκεται επικεφαλής σε αυτά τα ιστορικά γεγονότα. Είμαστε βέβαιοι ότι η πάλη μας στην Αργεντινή θα δώσει μεγάλη ώθηση και στα άλλα Κόμματα και οργανώσεις που παλεύουν μαζί
μας σ’ όλο τον κόσμο για να πάρει σάρκα και οστά η εργατική επαναστατική Διεθνής.
Σάββατο 16 Φεβρουαρίου 2002
ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΣΕΛΙΔΑ
ΕΠΟΜΕΝΗ ΣΕΛΙΔΑ
|
