ΕΚΛΟΓΙΚΟΣ ΝΟΜΟΣ
Αντιδραστική αλλαγή του πολιτικού συστήματος
Διευκολύνονται τα σενάρια δεξιάς παρένθεσης προς όφελος του ΠΑΣΟΚ

To ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ δημοσιεύει ένα άρθρο σχετικά με το νέο εκλογικό νόμο και τα διάφορα σενάρια της άρχουσας τάξης και του ΠΑΣΟΚ για μια αντιδραστική αλλαγή του πολιτικού συστήματος και καταληστεψει των ψήφων των μικρότερων κομμάτων. Το άρθρο είναι του συνεργάτη μας ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ .

Oταν οι τρομονόμοι προσλαμβάνουν συνταγματική ισχύ, όταν επαναλειτουργούν ειδικά δικαστήρια, όταν την πιο αθώα διαδήλωση αγανακτισμένων κατοίκων της επαρχιακής Ελλάδας την υποδέχονται με ΜΑΤ και δακρυγόνα, όταν ακόμη και αυτή η αστική πολιτική όλο και περισσότερο αποστερείται του αφομοιωτικού της περιεχομένου και απειλητικά προτάσσει την καταστολή, ε, τότε, ο εκλογικός νόμος οφείλει πραγματικά να αλλάξει «για να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής μας», όπως δήλωσε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Οι κυβερνητικές προτάσεις που δόθηκαν στη δημοσιότητα την Πέμπτη, με την πρωθυπουργική φιλοδοξία να «ανανεώσουν τη δημοκρατία» και να «εκσυγχρονίσουν το πολιτικό σύστημα», θα ήταν πολιτική αφέλεια να αντιμετωπιστούν αποκομμένες από το γενικότερο πλαίσιο αντιδραστικών αλλαγών που συντελούνται στο πολιτικό σύστημα διεθνώς, αλλά και στη χώρα μας. Σαφώς και υπηρετούν τους βραχυπρόθεσμους, εκλογικούς μάλιστα, σχεδιασμούς του κυβερνώντος κόμματος, πρωτίστως όμως υπαγορεύονται και εμπνέονται από αυτές τις μεταβολές. Πολύ περισσότερο όταν το κλίμα αντιδραστικής μετάλλαξης δεν διαθέτει επιδερμικά και συγκυριακά χαρακτηριστικά και όταν το ΠΑΣΟΚ έχει καταθέσει απτά δείγματα ευαισθησίας απέναντι σε σχετικά μηνύματα των καιρών.

Το κέντρο βάρους των κυβερνητικών προτάσεων, που το πιο πιθανό είναι να αποτελέσουν αντικείμενο διαλόγου εντός του ΠΑΣΟΚ, του ΣΥΝ και του ΔΗΚΚΙ, καθώς ΝΔ και ΚΚΕ αρνήθηκαν να κάτσουν στο τραπέζι, βρίσκεται στα εξής σημεία: πρώτο, στην αύξηση κατά 10% του ποσοστού που αντιστοιχεί στην αναλογική κατανομή των εδρών, φτάνοντας έτσι στο 80% από 70% που είναι σήμερα, δεύτερο, στη δυνατότητα που παρέχεται να συγκροτούνται προεκλογικές συμμαχίες - ενδεχόμενο που ήταν απαγορευτικό με τον ισχύοντα νόμο – τρίτο, στην πρόταση για δυνατότητα διπλής ψήφου με τη μία να πηγαίνει στο κόμμα και την άλλη στο βουλευτή, τέταρτο στην πρόταση κατάτμησης των μεγάλων εκλογικών περιφερειών σε μικρότερες και, πέμπτο, στην πρόταση αναδιάρθρωσης των εκλογικών περιφερειών στην προοπτική αντιστοίχισής τους με τις διοικητικές περιφέρειες της χώρας.

Οι δύο πρώτες προτάσεις είναι εμφανές ότι κόπηκαν και ράφτηκαν στα μέτρα των αναγκών του ΠΑΣΟΚ. Όταν το ποσοστό των ψήφων που μοιράζεται στα δύο πρώτα κόμματα μειωθεί κατά το ένα τρίτο, τότε θα καταστεί δυσχερέστερη σε σχέση με σήμερα η συγκρότηση αυτοδύναμης κυβέρνησης. Ενώ, ακόμη και όταν γίνει δυνατή, η πλειοψηφία θα είναι σημαντικά μικρότερη σε σχέση με σήμερα. Έτσι, στην τρέχουσα συγκυρία, και δεδομένου ότι ο νέος νόμος θα ισχύσει από τις μεθεπόμενες εκλογές, η δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης από τη ΝΔ σχετικοποιείται. Οπότε, κάλλιστα, με τη βοήθεια του εκλογικού νόμου φυσικά, μπορεί να ελπίζει το ΠΑΣΟΚ να του βγει το σενάριο της δεξιάς παρένθεσης, που ανοίγει με κυβέρνηση της ΝΔ από τις επόμενες εκλογές και κλείνει με πρόωρες εκλογές το 2005, σε περίπτωση που δεν υπάρξει η ενισχυμένη πλειοψηφία που απαιτείται για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας. Οι ευνοϊκές δε προτάσεις του νέου νόμου απέναντι στις προεκλογικές συνεργασίες θα υποστηρίξουν την επίθεση φιλίας του ΠΑΣΟΚ όχι μόνο απέναντι στα ρετάλια της Αριστεράς (όπως είναι η ΑΕΚΑ) και της Δεξιάς (Σαμαράς, Αβραμόπουλος, Μάνος και Ανδριανόπουλος), αλλά και απέναντι στον Συνασπισμό και το ΔΗΚΚΙ.

Οι προτάσεις όμως που διαθέτουν περισσότερο μακροχρόνιο χαρακτήρα (ξεχωριστές κάλπες για κόμμα και βουλευτή, αντιστοίχιση των εκλογικών με τις διοικητικές περιφέρειες, κατάτμηση των μεγάλων εκλογικών περιφερειών και μερική καθιέρωση της λίστας) είναι αυτές που ξαναμοιράζουν όλη την τράπουλα. Αρχικά, η αποσύνδεση των βουλευτών από τα κόμματα, όσο και αν φαντάζει παράδοξη, είναι η φυσική συνέπεια δύο τάσεων, βαθιά αντιδραστικών. Πρώτα και κύρια της αυτονόμησης των πολιτικών από τα κόμματά τους, καθώς οι σχέσεις που υφαίνουν με την οικονομική εξουσία και τους εκδότες τούς αναδεικνύουν σε παράγοντες της αστικής εξουσίας, που δεν δεσμεύονται από τα κόμματά τους. Αυτό όμως δεν θα συνέβαινε αν υπήρχαν οι διαφορές που υπήρχαν ακόμη και τη δεκαετία του ΄80 μεταξύ του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ. Στο βαθμό που ομοιάζουν όλο και περισσότερο μεταξύ τους και τα μεγάλα μανιφέστα δίνουν τη θέση τους στις διαφημιστικές κοινοτοπίες, ο πολιτικός αυτονομείται του πολιτικού του φορέα, φιγουράροντας σαν αθλητική βεντέτα που έχει τους φανατικούς του και κουβαλάει ψήφους. Σε ό,τι αφορά τις διοικητικές περιφέρειες, εδώ ο εκλογικός νόμος και η εκλογική διαδικασία καλείται να λειτουργήσει ως μοχλός για την αποκέντρωση των μηχανισμών εξουσίας και την ενδυνάμωση των χαμηλότερων διοικητικά βαθμίδων της κρατικής μηχανής. Τέλος, σε ό,τι αφορά την κατάτμηση των περιφερειών-«σφαγείων», όπως χαρακτηρίζονται, με πλέον κραυγαλέα περίπτωση αυτή της Β΄ Αθήνας, εδώ τον πρώτο λόγο είχε η ίδια πραγματικότητα, ώστε η ανάγκη να παρουσιαστεί σαν φιλοτιμία και στο όνομα της καταπολέμησης των σχέσεων διαπλοκής που κάλυπταν τα τεράστια έξοδα που απαιτούνταν να τερματιστεί μία κατάσταση που διασφάλιζε την εκλογική ανάδειξη με όρους της δεκαετίας του ΄80. Για να το πούμε διαφορετικά, τα δεκάδες εκλογικά περίπτερα που απαιτούνταν για να καλυφθεί μία περιφέρεια που ξεπερνούσε το μισό εκατομμύριο εκλογέων, και ιδιαίτερα αυτά της Σταδίου και της Πανεπιστημίου των 50 και 80 εκατομμυρίων, ήταν αναγκαίο κακό, καταστροφικός ανταγωνισμός εν πολλοίς για τους βουλευτές που αντλούν κοινό από τα τηλεοπτικά παράθυρα και τις σχέσεις συναλλαγής. Κανείς λοιπόν δεν πρόκειται να λυπηθεί από το «νταουνσάιζινγκ» των περιφερειών, όταν είναι δεδομένος ο γιγαντισμός της συντηρητικής πολιτικής.

Η Νέα Δημοκρατία δεν έχει λόγο να μη γλυκοκοιτάει αυτά τα μέτρα, εφόσον θωρακίζουν την αστική πολιτική. Η δε καθεστωτική Αριστερά, αντιμετωπίζοντάς τα ως προπέτασμα καπνού, παλινδρομεί, μονολογώντας για την απλή αναλογική και αδυνατώντας σε κάθε περίπτωση να διακρίνει το μέγεθος της στροφής που επιτελείται και τη συνάφεια ακόμη και του εκλογικού νόμου με το αντιδραστικό κλίμα που επιχειρείται να επιβληθεί διεθνώς και στη χώρα μας.

 29/07/2003